چهارشنبه, 14ام خرداد

شما اینجا هستید: رویه نخست ایران پژوهی حکمت و فلسفه

حکمت و فلسفه

گفتگوهای امام علی (ع) و کمیل - بخش دوم

با قراردادن این سخن شکوهمند امام علی(ع)‌در کنار سخن امام صادق(ع) که در پایان بند قبلی یادآوری شد، درمی‌یابیم که ائمه شیعه تعلیم مبنایی واحد را بیان داشته‌اند.

طبیعت، کتاب رمز الهی

کسانی که با آثار شیخ شهاب‌الدین سهروردی آشنایی دارند، به خوبی می‌دانند که این فیلسوف اشراقی معرفت را فصلی از فصول طبیعیات به شمار نیاورده است.

گفتگوهای امام علی (ع) و کمیل ـ بخش نخست

مسأله روابط تشیع و تصوف (عرفان) از مسائل اصلی معنویت اسلامی است. هانری کربن در آثار خویش به ویژه بر مبنای آرای کسانی چون سید حیدر آملی، بر آن است که تشیع سرچشمۀ اصلی معنویت اسلامی است و تصوف نیز ریشه در تعالیم عرفانی ائمه(ع) دارد، گو اینکه برخی طریقه‌ها دین خویش به تشیع را فراموش کرده‌اند.

سهوردی؛ احیاگر حکمت خسروانی

سهروردی افزون بر این بر این باور است که حکمت کاملا ایرانی است. می‌دانیم که از نظر ارسطو حکمت امری یونانی است. از نظر او دیگر ملل و اقوام حکمت نداشتند، زیرا به تعبیر او این ملل «بربر و وحشی» بوده‌اند. اما با تقسیماتی که سهروردی از حکمت دارد، حکمت خاصه در ایران باستان وجود داشته و حکمای بزرگی در ایران می‌زیسته‌اند. او این حکمت را خسروانی یا حکمت عتیق یا خمیره ازلی می‌نامد. از نظر سهروردی این حکمت که او آن را حکمت اشراق می‌خواند، مخصوص اقوام شرق است.

عقل سرخ‏ - رساله‌ای از شیخ اشراق

عقل سرخ نام یک داستان فلسفی نوشته شیخ اشراق است که در آن مطالب فلسفی و عرفانی با قلم داستانی و رمزگونه بیان شده است. سهروردی به پيروی از ابوعلی سینا دست به نوشتن این گونه از داستان‌های تمثیلی زده است در واقع رساله‌های عرفانی سهروردی دنباله و مکمل حکایت‌های فلسفی - عرفانی ابوعلی سینا است.

رساله لغت موران - فصل ششم - شهاب‌الدّین سهروردی

وقتی خفاشی چند را با حربا، خصومت افتاد و مکاوحت میان ایشان سخت گشت. مشاجره از حدّ به در رفت. خفافیش اتفاق کردند ایشان جمع شوند و قصد حربا کنند و بر سبیل حِراب، حربا را اسیر گردانند، به مرادِ دلْ سیاستی بر وی برانند و بر حسب مشیّتْ انتقامی بکشند.

بهره‌گیری افلاطون از حکمت و حکومت باستانی ایران

با گسترش مطالعات اوستا شناسان در قرون اخیر برخی از آن‌ها بر این باورند که افلاطون فیلسوف نامدار یونانی که به گفته لاوین، تمامی تاریخ فلسفه غرب تنها سلسله پانویس‌هایی به افلاطون است. در بیان فلسفه خود به طور کامل وامدار حضرت زرتشت پیامبر نام‌آور ایرانی است.

حکمت و فلسفه‌ در ایران باستان

در قسمت فلسفه و حکمت که خود یکی از بخش‌های جالب و با ارزش این فرهنگ است در ایران زمین، خیلی بیش از آن که یونانیان با این دانش آشنا شوند، رایج بوده است و این موضوع در نوشته‌های افلاطون و ارسطو ضمن مقدمه‌های خود بر کتاب فلسفه منعکس است و اشاره نموده‌اند که مغان ایرانی، قرن‌ها پیش از ما یونانی‌ها، فلسفه را درس می‌داده‌اند و حتی ارسطو، فلسفه را در ایران قدیمتر از مصر دانسته‌ است.

در همین زمینه